29 Aralık 2006
SİRKÜLER NO: 2006/167 - VUK - MENKUL KIYMET
Konu: 31.12.2006 tarihi itibarı ile şirket aktifinde yer alan hisse senedi,
hazine bonosu-devlet tahvili ile yatırım fonu katılma belgelerinin Vergi Usul
Kanunu’nun 279 uncu maddesi gereğince değerlemeye tabi tutulması hakkında
açıklamalar.
Vergi
Usul Kanunu’nun 31 Aralık 1998 tarihinden itibaren yürürlükte olan, menkul
kıymetlerin değerlenmesine ilişkin 279 uncu maddesi ve 6 Şubat 2000 tarih ve
23956 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 67 Sıra Nolu Kurumlar Vergisi Genel
Tebliği de dikkate alınarak 31.12.2006 tarihi itibarı ile GEÇİCİ VERGİYE ve
KURUMLAR VERGİSİNE TABİ KAZANCIN belirlenmesi için yapılması gereken işlemlere
aşağıda yer verilmiştir.
V.U.K.
279 uncu madde ve 67 Sıra Nolu K.V.K. Tebliği uyarınca hisse senetleri ile
portföyünün en az % 51’i Türkiye'de
kurulmuş bulunan şirketlerin hisse senetlerinden oluşan yatırım fonu katılma
belgeleri dışında kalan menkul kıymetlerin borsa rayici ile değerlenmesi
gerekmektedir.
Buna
göre;
-
Borsa rayici yoksa veya
-
Borsa rayicinin muvazaalı olarak oluştuğu anlaşılırsa,
Borsa
rayici yerine menkul kıymetin maliyet bedeline değerleme gününe kadar oluşan
gelir tutarının eklenmesi suretiyle bulunacak tutar esas alınacaktır.
Aynı
Kanunun 263 üncü maddesinde borsa rayicinin oluşumunda normal temevvüçler
(dalgalanma) dışında bariz kararsızlıklar görülen hallerde değerlemeye takaddüm
eden 30 gün içindeki ortalama rayici borsa rayici olarak esas aldırmaya Maliye
Bakanlığı’nın yetkili olduğu belirtilmiştir.
Buna
göre Maliye Bakanlığı'nca aksi yönde bir düzenleme yapılmadığı sürece borsada
son muamele gününde oluşan rayiç esas alınmak suretiyle değerleme yapılacaktır.
Ancak daha sonra yapılacak vergi incelemeleri ile borsada oluşturulan rayicin
muvazaalı olduğu anlaşılırsa Vergi Usul Kanunu hükümleri çerçevesinde gerekli
tarhiyatların yapılması durumu söz konusudur.
Kurumların
31.12.2006 tarihi itibariyle vergi mevzuatında yer alan değerleme esaslarından
farklı esaslara göre değerleme yapmaları durumunda, vergi matrahının
belirlenmesi amacıyla aşağıdaki yer verilen açıklamalar dahilinde vergi
hesabında gerekli düzeltmelerin yapılması zorunludur.
Vergiye
tabi matrah açısından değerlemeler aşağıdaki gibi olmalıdır.
1. Hisse Senetleri
Vergi
Usul Kanunu’nun 279’uncu maddesine göre, hisse senetleri ile portföyünün en az
% 51’i Türkiye’de kurulmuş bulunan
şirketlerin hisse senetlerinden oluşan yatırım fonu katılma belgeleri alış
bedeli ile değerlenmelidir.
Söz konusu
menkul kıymetler ile ilgili olarak değer düşüklüğü karşılığı ayrılması
durumunda söz konusu karşılık kanunen kabul edilmeyen gider olarak vergi
matrahına ilave edilecek, değer artış gelirleri hesaplanması durumunda da bu
tutarlar vergi hesabında indirim konusu yapılacaktır.
Bu durumda 31.12.2006 tarihi itibariyle, 01.01.2005
tarihinden sonra alınan hisse senetlerinin Vergi
Usul Kanunu’nun 279’uncu maddesine göre alış bedeli ile, 01.01.2005 tarihinden önce alınan hisse senetlerinin ise
Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298’inci maddesine göre yapılan belirlemeler
doğrultusunda 31.12.2004 tarihi itibariyle enflasyona göre düzeltilmiş
değerleriyle muhasebe kayıtlarında yer almaları gerekmektedir.
2. Hazine Bonosu-Devlet Tahvili
Kurumlar
31.12.2006 tarihi itibarı ile aktiflerinde bulundurdukları hazine bonosu ve devlet
tahvillerini 29.12.2006 tarihinde borsada meydana gelen işlemlerin ortalama
değeri ile değerleyeceklerdir. 29.12.2006 tarihinde borsada işlem görmeyen
hazine bonosu devlet tahvilleri için ise alış değeri ile itfa değeri arasındaki
faizin 31.12.2006 tarihine kadar işlemiş kısmını vergi hesabında gelir olarak
dikkate almak gerekmektedir.
T.C.
Hazinesi’nce yurtdışına ihraç edilen eurobondların borsa rayici
bulunmamaktadır. Dolayısı ile bu menkul kıymetler de alış değeri ile itfa
değeri arasındaki faizin 31.12.2006 tarihine kadar işlemiş kısmını gelir yazmak
sureti ile değerlemeye tabi tutulacaklardır.
Diğer
taraftan eurobondların ve döviz cinsinden ihraç edilmiş iç borçlanma
senetlerinin döviz cinsinden kayıtlara giren alım bedellerinin kur
değerlemelerinin yapılması gerektiğini hatırlatmak isteriz.
3. Yatırım Fonu Katılma Belgesi
Portföyünde
% 51’den az hisse senedi bulunduran yatırım fonlarının şirketlerce iktisap
edilen katılma belgeleri 29.12.2006 tarihinde açıklanan değerleri ile
değerlemeye tabi tutulacaktır.
29.12.2006
tarihinde IMKB Tahvil ve Bono Piyasası’nda işlem gören Hazine Bonosu ve Devlet
Tahvilleri (döviz cinsinden ihraç olunan (F) tanımlı kamu kağıtları dahil) ile bunların
değerlemeye esas fiyatlarına aşağıda yer verilmiştir. 29.12.2005 tarihinde
aktiflerinde aşağıdaki kamu kağıtlarını bulunduran şirketlerin değerlemelerini
kurumlar vergisi matrahı açısından aşağıdaki fiyatlarla yapmaları, söz konusu
kağıtları 29.12.2005 itibariyle başka esaslara göre değerlemiş olan kurumların
ise bu fiyatlara göre vergi matrahını düzeltmeleri gerekmektedir.
|
Valör |
Hazine
Bonosu ve Tahvillerin Tanımı |
Ağırlıklı Ortalama Fiyat |
|
|
|
|
|
29.12.2006 |
TRB030107T17 |
99,758 |
|
29.12.2006 |
TRB170107T11 |
99,072 |
|
29.12.2006 |
TRT240107T12 |
98,802 |
|
29.12.2006 |
TRB210207T14 |
97,355 |
|
29.12.2006 |
TRT070307T11 |
96,924 |
|
08.01.2007 |
TRT210307F19 |
102,900 |
|
29.12.2006 |
TRB140307T12 |
96,339 |
|
08.01.2007 |
TRT040407F19 |
98,836 |
|
29.12.2006 |
TRT180407T17 |
94,687 |
|
29.12.2006 |
TRT090507T17 |
94,199 |
|
29.12.2006 |
TRT160507T18 |
93,370 |
|
29.12.2006 |
TRT130607T10 |
92,162 |
|
29.12.2006 |
TRT270607T14 |
92,142 |
|
29.12.2006 |
TRT040707T10 |
90,919 |
|
29.12.2006 |
TRT050907T17 |
88,190 |
|
29.12.2006 |
TRT171007T10 |
104,657 |
|
29.12.2006 |
TRT071107T11 |
85,145 |
|
08.01.2007 |
TRT281107F12 |
101,800 |
|
29.12.2006 |
TRT121207T13 |
83,598 |
|
08.01.2007 |
TRT130208F19 |
103,850 |
|
29.12.2006 |
TRT090408T17 |
78,304 |
|
08.01.2007 |
TRT280508F19 |
101,875 |
|
08.01.2007 |
TRT090708F10 |
104,550 |
|
29.12.2006 |
TRT020708T11 |
106,187 |
|
29.12.2006 |
TRT160708T15 |
74,159 |
|
29.12.2006 |
TRT130808T17 |
73,221 |
|
08.01.2007 |
TRT220409F15 |
100,750 |
|
08.01.2007 |
TRT251109F13 |
101,400 |
|
29.12.2006 |
TRT100210T12 |
96,010 |
|
29.12.2006 |
TRT170210T15 |
112,904 |
|
29.12.2006 |
TRT180810T18 |
113,153 |
|
08.01.2007 |
TRT150910F16 |
104,200 |
|
08.01.2007 |
TRT150910F24 |
102,950 |
|
08.01.2007 |
TRT131010F15 |
103,650
|
|
08.01.2007 |
TRT131010F23 |
103,000 |
|
29.12.2006 |
TRT120111T10 |
113,891 |
|
29.12.2006 |
TRT190111T13 |
93,496 |
|
29.12.2006 |
TRT070911T19 |
110,235 |
Yerverilen
konularda ek bilgi istenildiğinde lütfen bizimle temasa geçiniz.
Saygılarımızla,
SİGMA
YEMİNLİ
MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş.
FK