11 Mart 1996
SİRKÜLER 96/28
GVK - KVK
YMM-1244 S-033
Konu: İhracat, yurtdışında inşaat,
onarma, montaj ve taşımacılık faaliyetlerinde bulunanların ticari kazancının
tespitinde yapılacak götürü gider uygulamasının esasları belirlenmiştir.
4108 sayılı kanunla gelir Vergisi Kanunu'nun 40/1. maddesine eklenen ve
1.1.1995 tarihinde yürürlüğe giren hükümle Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre
belirlenen belgelerle tevsik edilmeyen bazı giderlerin ticari kazancın
tespitinde indirilmesine müsaade edilmiştir.
Maliye
Bakanlığı 7 Mart 1996 tarih ve 22573 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 194 seri
no'lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile ihracat gelirlerinde götürü gider
uygulamasının esaslarını belirlemiş bulunmaktadır.
Konuya ilişkin açıklamalara aşağıda yerverilmiştir.
1. Götürü Gider Uygulamasından
Yararlanabilecek Olan Mükellefler :
Götürü gider uygulamasından ihracat, yurtdışında
inşaat, onarma, montaj ve taşımacılık faaliyetlerinde bulunan dar mükellefiyet
esasında vergilendirilenler de dahil olmak üzere gelir ve kurumlar vergisi
mükellefleri yararlanabileceklerdir.
2. Götürü Giderlerin Belgeli Giderlere
İlaveten Uygulanması :
Belgelendirilmemiş giderlere karşılık olmak üzere
götürü gider kaydı, mükelleflerin genel esaslara göre tevsik edilmiş
giderlerinin kaydına engel bulunmamaktadır.
3. Götürü Gider Kaydedilebilecek Azami Tutar :
Tevsik edilemeyen giderlere karşılık olmak üzere,
götürü olarak gider kaydedilebilecek tutar, ihracat, yurtdışında inşaat, onarma,
montaj, teknik hizmetler ile taşımacılık faaliyetlerinden döviz olarak elde
edilen hasılatın binde beşini aşamayacaktır. Sözkonusu döviz hasılatının kambiyo
mevzuatına göre Türkiye'ye getirilme şartı aranılmamaktadır.
4. Götürü Gider Uygulamasında İhracat Hasılatı :
4.1. Her türlü ihracattan döviz cinsinden sağlanan hasılat, götürü gider
kaydına esas azami tutarın hesaplanmasında dikkate alınacak olup, TL karşılığı
yapılan ihracat hasılatı (KKTC'ne yapılanlar hariç) azami gider tutarının
tespitinde dikkate alınamayacaktır.
4.2. Götürü gider hesaplamasına konu olacak ihracat türleri serbest ihracat, kredili ihracat, konsinyasyon ve müşterek
hesap yoluyla ihracat prefinansman yoluyla ihracat, bedeli ticari numune
ihracatı, serbest bölgelere yapılan ihracat ve sınır kıyı ticareti yoluyla
ihracattır.
4.3
Ancak
gümrük hattı dışındaki mağaza ve işletmelere yapılan mal teslimleri yabancı
gemi ve uçaklar ile uluslararası taşımacılara akaryakıt, su, kumanya ve diğer
mal teslimleri ile Türkiye'deki konsolosluklara diplomatik temsilciliklere,
uluslararası kuruluşlara ve askeri tesislere yapılan mal teslimleri, Türkiye'de
ikamet etmeyenlere yurtiçinde yapılan mal teslimleri, uluslararası ihaleye
çıkarılan projelere ilişkin olarak Türkiye'de yapılan mal teslimleri ve transit
ticaretten sağlanan hasılat bu uygulamada dikkate alınmayacak olup ., malların yurtdışına çıkarılmış
olması önem arzetmemektedir.
4.4. Döviz olarak elde edilen ihracat hasılatının TL karşılığının
tespitinde, hasılatın kanuni defterlere kaydedildiği tarihteki T.C. Merkez
Bankası döviz alış kuru esas alınacaktır.
4.5. Hasılatın kanuni süreden sonra kayıtlara intikal ettirilmesi
durumunda, götürü gider hasılatın kayıtlara intikal ettirilmesi gerektiği
tarihteki kur üzerinden hesaplanacak, dövizlerin yurda getirilmesi gereken
tarihe kadar ulaşan kur farkları ise hesaplamada
dikkate alınmayacaktır.
4.6. İhracatın FOB, CF veya CIF teslim şartıyla yapılması hallerinde azami
götürü gider gümrük çıkış beyannamesinde yeralan FOB değerler üzerinden hesaplanacaktır.
Nakliyenin bizzat ihracatçı tarafından yapılması yada TL
karşılığında üçüncü kişilere yaptırılması durumunda hasılat CF bedeli üzerinden
dikkate alınacaktır.
4.7. Geçici
5. İhraç Kaydıyla Mal tesliminde Hasılat :
İhraç
kaydıyla mal teslimlerinde ihracat hasılatı dolayısıyla götürü gider uygulaması
ihraç kaydıyla mal teslim
Buna
göre, ihraç kaydıyla teslim edilen malın bedeli döviz olarak
6. Götürü Gider Uygulamasında Yurtdışı
Taşımacılık Hasılatı :
6.1. Her türlü yurtdışı yük ve yolcu taşımacılık faaliyetinden döviz olarak
sağlanan hasılat götürü gider uygulamasına konu olabilecektir.
6.2. Yurtdışı taşımacılık başlangıç veya bitiş noktasından herhangi biri
veya her ikisi yurtdışında bulunan taşımacılık işleridir.
6.3. Döviz olarak elde edilen yurtdışı taşımacılık hasılatının TL
karşılığının tespitinde hasılatın kanuni defterlere kaydedildiği tarihteki T.C.
Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınacaktır.
Hasılatın
kanuni süreden sonra kayıtlara intikal ettirilmesi durumunda, götürü gider
hasılatın kayıtlara intikal ettirilmesi gerektiği tarihteki kur üzerinden
hesaplanacak, dövizlerin yurda getirilmesi gereken tarihe kadar
ulaşan kur farkları ise hesaplamada dikkate alınmayacaktır.
6.4. CF veya CIF teslim şartı ile yapılan ihracatta, ihracatçının nakliyeyi
döviz karşılığında başka kişilere yaptırması halinde taşıma işini döviz
karşılığı yapan nakliyeciler sözkonusu hasılatlarını götürü gider uygulamasında
dikkate alabileceklerdir.
6.5. Yurtdışı taşımacılığın TL karşılığında yapılması halinde elde edilen
hasılat götürü gider uygulamasında dikkate alınamayacaktır.
7. Götürü Gider Uygulamasında
Yurtdışında Yapılan İnşaat, Onarma, Montaj ve Teknik Hizmetlerden Sağlanan Hasılat :
7.1. Yurtdışında gerçekleştirilen inşaat, onarma, montaj ve teknik
hizmetlerden sağlanan döviz cinsindeki hasılat götürü gider uygulamasına tabi
olabilecektir.
7.2. Götürü gider tutarının hesaplanmasında kazancın Türkiye'deki genel
netice hesaplarına intikal ettirildiği tarihte geçerli olan T.C. Merkez Bankası
döviz alış kuru esas alınacaktır.
7.3. Yurtdışı faaliyetlerin zararla sonuçlandığı durumlarda da götürü gider
uygulamasından yararlanılabilecektir.
8. Muhasebe Uygulaması
:
Tebliğde
açıkça vurgulandığı üzere götürü gider uygulaması gerçekleştirilen ancak Vergi
Usul Kanunu'nda belirtildiği şekilde fatura vb. gibi belgelerle
belgelendirilemeyen giderlerin belli bir sistemle kurumlar vergisi açısından da
gider olarak
Sözkonusu gerçekleştirilen belgesiz giderlerin Tek
Düzen Muhasebe Sisteminde ilgili hesaplarında izlenmesi ve dönem sonunda 690
dönem kârı veya zararı hesabına aktarılması gerekmektedir. Belgesi temin edilemeyen
giderlerin götürü gider olarak hesaplanacak tutarı aşan kısmı ise kanunen
9. Yürürlük :
Götürü gider indirimi 1995 ve izleyen takvim yıllarına
ilişkin ticari kazançların tespitinde uygulanabilecektir.
Yerverilen konularda ek bilgi istenildiğinde
lütfen bizimle temasa geçiniz.
Saygılarımızla,
SİGMA
YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş.