Sigma YMM

11 Mart 1996

SİRKÜLER  96/28   GVK - KVK

YMM-1244   S-033

 

Konu: İhracat, yurtdışında inşaat, onarma, montaj ve taşımacılık faaliyetlerinde bulunanların ticari kazancının tespitinde yapılacak götürü gider uygulamasının esasları belirlenmiştir.

 

4108 sayılı kanunla gelir Vergisi Kanunu'nun 40/1. maddesine eklenen ve 1.1.1995 tarihinde yürürlüğe giren hükümle Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre belirlenen belgelerle tevsik edilmeyen bazı giderlerin ticari kazancın tespitinde indirilmesine müsaade edilmiştir.

 

Maliye Bakanlığı 7 Mart 1996 tarih ve 22573 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 194 seri no'lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile ihracat gelirlerinde götürü gider uygulamasının esaslarını belirlemiş bulunmaktadır.

 

Konuya ilişkin açıklamalara aşağıda yerverilmiştir.

 

1. Götürü Gider Uygulamasından Yararlanabilecek Olan Mükellefler :

 

Götürü gider uygulamasından ihracat, yurtdışında inşaat, onarma, montaj ve taşımacılık faaliyetlerinde bulunan dar mükellefiyet esasında vergilendirilenler de dahil olmak üzere gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri yararlanabileceklerdir.

 

2. Götürü Giderlerin Belgeli Giderlere İlaveten Uygulanması :

 

Belgelendirilmemiş giderlere karşılık olmak üzere götürü gider kaydı, mükelleflerin genel esaslara göre tevsik edilmiş giderlerinin kaydına engel bulunmamaktadır.

 

3. Götürü Gider Kaydedilebilecek Azami Tutar :

 

Tevsik edilemeyen giderlere karşılık olmak üzere, götürü olarak gider kaydedilebilecek tutar, ihracat, yurtdışında inşaat, onarma, montaj, teknik hizmetler ile taşımacılık faaliyetlerinden döviz olarak elde edilen hasılatın binde beşini aşamayacaktır. Sözkonusu döviz hasılatının kambiyo mevzuatına göre Türkiye'ye getirilme şartı aranılmamaktadır.

 

4. Götürü Gider Uygulamasında İhracat Hasılatı :

 

4.1. Her türlü ihracattan döviz cinsinden sağlanan hasılat, götürü gider kaydına esas azami tutarın hesaplanmasında dikkate alınacak olup, TL karşılığı yapılan ihracat hasılatı (KKTC'ne yapılanlar hariç) azami gider tutarının tespitinde dikkate alınamayacaktır.

 

4.2. Götürü gider hesaplamasına konu olacak ihracat türleri serbest ihracat, kredili ihracat, konsinyasyon ve müşterek hesap yoluyla ihracat prefinansman yoluyla ihracat, bedeli ticari numune ihracatı, serbest bölgelere yapılan ihracat ve sınır kıyı ticareti yoluyla ihracattır.

 

4.3

Ancak gümrük hattı dışındaki mağaza ve işletmelere yapılan mal teslimleri yabancı gemi ve uçaklar ile uluslararası taşımacılara akaryakıt, su, kumanya ve diğer mal teslimleri ile Türkiye'deki konsolosluklara diplomatik temsilciliklere, uluslararası kuruluşlara ve askeri tesislere yapılan mal teslimleri, Türkiye'de ikamet etmeyenlere yurtiçinde yapılan mal teslimleri, uluslararası ihaleye çıkarılan projelere ilişkin olarak Türkiye'de yapılan mal teslimleri ve transit ticaretten sağlanan hasılat bu uygulamada dikkate alınmayacak olup ., malların yurtdışına çıkarılmış olması önem arzetmemektedir.

 

4.4. Döviz olarak elde edilen ihracat hasılatının TL karşılığının tespitinde, hasılatın kanuni defterlere kaydedildiği tarihteki T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınacaktır.

 

4.5. Hasılatın kanuni süreden sonra kayıtlara intikal ettirilmesi durumunda, götürü gider hasılatın kayıtlara intikal ettirilmesi gerektiği tarihteki kur üzerinden hesaplanacak, dövizlerin yurda getirilmesi gereken tarihe kadar ulaşan kur farkları ise hesaplamada dikkate alınmayacaktır.

 

4.6. İhracatın FOB, CF veya CIF teslim şartıyla yapılması hallerinde azami götürü gider gümrük çıkış beyannamesinde yeralan FOB değerler üzerinden hesaplanacaktır. Nakliyenin bizzat ihracatçı tarafından yapılması yada TL karşılığında üçüncü kişilere yaptırılması durumunda hasılat CF bedeli üzerinden dikkate alınacaktır.

 

4.7. Geçici kabul rejimi çerçevesinde ithal edilen ham ve yarı mamul maddelerin Türkiye'de işlendikten sonra ihraç edilmesinden sağlanan döviz götürü gider uygulamasına konu olacaktır.

 

5. İhraç Kaydıyla Mal tesliminde Hasılat :

 

İhraç kaydıyla mal teslimlerinde ihracat hasılatı dolayısıyla götürü gider uygulaması ihraç kaydıyla mal teslim eden işletmenin katkısı oranında hesaplanacaktır.

 

Buna göre, ihraç kaydıyla teslim edilen malın bedeli döviz olarak kabul edilerek götürü gider uygulamasında dikkate alınacaktır. İhracatçılar ise elde ettikleri ihracat hasılatından (FOB veya CF) ihraç kaydıyla aldıkları malların bedelini indirecek ve kalan tutarı esas alacaklardır. İhracatın tevsiki KDV uygulamasına göre yapılacak ihracat aynı yıl gerçekleşmese dahi (KDV Kanunu'ndaki 3 aylık ihracat süresi aşılmamak şartıyla) götürü gider uygulamasından yararlanabilecektir.

 

6. Götürü Gider Uygulamasında Yurtdışı Taşımacılık Hasılatı :

 

6.1. Her türlü yurtdışı yük ve yolcu taşımacılık faaliyetinden döviz olarak sağlanan hasılat götürü gider uygulamasına konu olabilecektir.

 

6.2. Yurtdışı taşımacılık başlangıç veya bitiş noktasından herhangi biri veya her ikisi yurtdışında bulunan taşımacılık işleridir.

 

6.3. Döviz olarak elde edilen yurtdışı taşımacılık hasılatının TL karşılığının tespitinde hasılatın kanuni defterlere kaydedildiği tarihteki T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınacaktır.

 

Hasılatın kanuni süreden sonra kayıtlara intikal ettirilmesi durumunda, götürü gider hasılatın kayıtlara intikal ettirilmesi gerektiği tarihteki kur üzerinden hesaplanacak, dövizlerin yurda getirilmesi gereken tarihe kadar ulaşan kur farkları ise hesaplamada dikkate alınmayacaktır.

 

6.4. CF veya CIF teslim şartı ile yapılan ihracatta, ihracatçının nakliyeyi döviz karşılığında başka kişilere yaptırması halinde taşıma işini döviz karşılığı yapan nakliyeciler sözkonusu hasılatlarını götürü gider uygulamasında dikkate alabileceklerdir.

 

6.5. Yurtdışı taşımacılığın TL karşılığında yapılması halinde elde edilen hasılat götürü gider uygulamasında dikkate alınamayacaktır.

 

7. Götürü Gider Uygulamasında Yurtdışında Yapılan İnşaat, Onarma, Montaj ve Teknik Hizmetlerden Sağlanan Hasılat :

 

7.1. Yurtdışında gerçekleştirilen inşaat, onarma, montaj ve teknik hizmetlerden sağlanan döviz cinsindeki hasılat götürü gider uygulamasına tabi olabilecektir.

 

7.2. Götürü gider tutarının hesaplanmasında kazancın Türkiye'deki genel netice hesaplarına intikal ettirildiği tarihte geçerli olan T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınacaktır.

 

7.3. Yurtdışı faaliyetlerin zararla sonuçlandığı durumlarda da götürü gider uygulamasından yararlanılabilecektir.

 

8. Muhasebe Uygulaması :

 

Tebliğde açıkça vurgulandığı üzere götürü gider uygulaması gerçekleştirilen ancak Vergi Usul Kanunu'nda belirtildiği şekilde fatura vb. gibi belgelerle belgelendirilemeyen giderlerin belli bir sistemle kurumlar vergisi açısından da gider olarak kabul edilmesini düzenlemektedir.

 

Sözkonusu gerçekleştirilen belgesiz giderlerin Tek Düzen Muhasebe Sisteminde ilgili hesaplarında izlenmesi ve dönem sonunda 690 dönem kârı veya zararı hesabına aktarılması gerekmektedir. Belgesi temin edilemeyen giderlerin götürü gider olarak hesaplanacak tutarı aşan kısmı ise kanunen kabul edilemeyen gider olarak beyannamede matraha ilave edilecektir.

 

9. Yürürlük :

 

Götürü gider indirimi 1995 ve izleyen takvim yıllarına ilişkin ticari kazançların tespitinde uygulanabilecektir.

 

Yerverilen konularda ek bilgi istenildiğinde lütfen bizimle temasa geçiniz.

Saygılarımızla,

SİGMA

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş.